Abdul Mbay mi njiitu réew mi, Maki Sàll, tabb njiitu jëwriñ yi mi ngi toll ci 59 at, doon ku màcc ci wàllu Bànk. Am na raaya bu Daara Ju Kawe ci wàllu Yaxantu bu nekk Paris, ñu duppe ko ci farañse "HEC École des hautes études commerciales de Paris", bu Sorbon ak bu Iniwersite Seex Anta Jóob bu Ndakaaru.

Ca HEC, bokkoon na faa nekk ak François Hollande, mi bokk ci joηante njiitu réew mu Fraas bi war a am weeru awril jëm Mee.

Ci atum 1976, la doomu àttekat bu siiw bii di Keebaa Mbay duggu ci Bànk bi Réewi Afrik sowwu-jant bokk, niki ab koomkomal (économiste) ci bànqaas bi yor wàllu gëstu ci njiital Alasaan Watara, mi doon tey njiitu réewum Koddiwaar.

Ci atum 1982, fekk mu toll ci 29 at, la ko njiitu réew ma woon Abdu Juuf fal njiitu lu njëkk bu Bànku Dëkkuwaay bu Senegaal (Banque de l’habitat du Sénégal) laata muy jàpp ci atum 1990, ci suqalig bànk bii di BIAO-Senegaal.

Gannaaw ba mu nekk Njiitu CBAO mi juddoo ci faatug BIAO. Bi mu nekkee ci kaw CBAO, la Abdul Mbay ubbi lonkoo bi njëkk def ci Senegaal li àngale di wax leasing ak gafag alalal gu njëkk ci Afrik Sowwu-jant.

Moo njëkk a doon njiitu GIM (Mbennoy Bànk ci wàllu Monetik) bu UEMOA, njiitu te bokk ci way-sos ISA (Daara ju kawe juy tàggat njiitu këru-liggéey yi), njiitu Kuréel giy doxal Lekkool Bariteknik bu Cees (Ecole polytechnique de Thiès).

Ci atum 1999, la bokk ci kurél gi jënd BST (Bànk Senegaal ak Tinisii) te mu mujjoon a doon njiit la te mujj koo suqali ci ñetti at rekk. Ci atum 2006, la Attijari Bànk jënd yoxo yi ëpp ci BST.

Abdul Mbay doon a jàngale politiku monetik ci ENA (Lekkoolu biir yéew miy tàggat ci Yoriin), njiitu kurélu ’’Alalal ak yaxantu’’ bu Jataay Koom-koom ak askan, bokk na it ci Jataay bi njiitu réew miy amal ci wàllu alalal (invertissement).

Di ku yittéel lool tàggat-yaram, ba nekkoon na ki yor xaalisu Bennoo Senegaal bu Futbal (Fédération sénégalaise de football), njiitu Bennoo Senegaal bu Daw (fédération sénégalaise d’athlétisme).Bokk na tey ci mbooloo miy fësal  kurélu Tàggat-Yaram bi àdduna sépp bokk (CIO).

Amna soxna ak 4 doom, Sëñ bi Mbay bokk na ci ñi seen jëf gën a ràññeeku ci Senegaal ak ci Faraas.

OID/ASG

Jukki bi mu askanoo : APS

Aji-tekki ji ci Wolof:  A. M. NGEER - Xibaaryi.com

Ndakaaru, 30 màrs (APS) – Ndeyu Àttewaay yi firndéel na àjjuma ndamul Maki Sàll li ak 65,80% ciy xob ñeel ko ci 34,20% ciy xob ñeel Abdulaay Wàdd.

Maki Sàll amna 1.909.244 xob ci 2.901.800 xob yees sànni. Abdulaay Wàdd moom a ngi am 992.556 baat.

Dayob ñi sànni seeni xob a ngi tollu ci 55%. Mu doon lu gën a tane wërgal bu njëkk bi tolloon ci 51,58%. Ndajeem jëbbal lengee yi Maki Sàll a ngi doon altine.

Njuréefi tànneefu Njiitu Réew maa ngi nii :

Limu Sànniwaayu xob yi : 12.555

Limu Way-bindu yi : 5.301.648

Limu Way-sànni xob yi : 2.915.893

Xob yi déey : 14.093

Limu xob yees sànni : 2.901.800

Jukki bi mu askanoo

Aji-tekki ji ci Wolof: A. M. Ngeer - Xibaaryi.com

Ndakaaru, Senegaal - Njiitu réewum Senegal, Abdulaay Wàdd nangu na ndam li ay waxtu yu néew gannaaw bi biroy woote yi tëjee, ca ba njuréef yi tàmbalee wone ne mbërum kujje gi raw na ko lu bari.

Maki Sàll rafetlu na "ndamal askanu Senegaal"

26/03/2012 00:36 GMT

 Maki Sàll mi gàddu ndam li ci tànneefu njiitu réewum Senegaal rafetlu na  "ndamal askanu Senegaal" dibéer jii ci ngoon.

Ci ba muy àddu ci farañse ak wolof, ci oteel bu nekk Ndakaaru, S. Sàll jàpp na ne "njuréef yi génn nañu ci mbañ-ngàcce yi". "Ki jël ndam li dëgg-dëgg mooy askanu Senegaal", lii la jibal.

Mbërum Bennoo Bokk Yaakaar sargal na bu baax ñi ñàkk seen bakkan ngir aar demokraasi  ak Ndeyu-àtte réew mi (Constitution).

Teewul mu fàttali ne "dinaa fi nekkal doomu Senegaal yépp", laata moo wax ci woo gi ko njiitu réew mi Abdulaay Wàdd woo ngir sargal ko ci ndam li.

Maki Sàll, toll ci 51 at, doonoon bu yàgg Njiitu Jëwriñ yi ak Njiitu Péncum Réew mi, bég na ci dayob ndam li, di nammeel wu askan wi am ci Wàdd mi def 12 at ci nguur gi.

Rafetlu na it liggéey bi taskatu xibaar yu biir réew mi ak yu bitim-réew def, kilifa yeek mbootaay yépp.

Maki Sàll sargal na bu baax ñi ñàkk seen bakkan ngir aar demokraasi  ak Ndeyu-àtte réew mi

26/03/2012 03:33 GMT

Ndakaaru, 26 màrs (APS) - 

Lu ëpp fukki nit ak juróom ñoo faatu ci ñaxtu yi kujje gi doon amal ngir bañ njiitu réew mi Abdulaay Wàdd bokk ci tànneef yi.

Maki Sàll a ngi askanoo diiwaanu Maatam (penkub bëj-gànnaar), waaye mi ngi juddoo Fatik, ci diggu-sowwu réewum Senegaal. Fal nañu ko ñaari yoon jaraafu (maire) dëkk ba di Fatik.

ADL/SAB

Jukki bi mu askanoo

Aji-tekki ji ci Wolof:  A. M. Ngeer - Xibaaryi.com

Lii ay kàdduy fàttali la yu Sëriñ Saaliwu Mbàkke waxoon mu jëm ci politik.

"Lii ñuy wax yépp (politik) dara jëmu ci ci Yàlla ak yoonu Yàlla ak topp Yàlla, waaye am loo xamne yit yëngu-yëngu yi dafa bëri bëri, ba ku nekk a ngi ñëw di ci laaj. Ku nekk bëgg a xam fu ma ci ne ak fu ma ci toll. 

Fi ma ci toll nak laa bëgg a xamle nii, mooy li nga xamne ci laa nekkoon; di :

Mbooleem ñiy "lijjënti àdduna" di fi ñëw, képp ku ci ne, ma ne loolu (politik) du sama liggéey, yàqaluma sama liggéey itam, fi ma ci tollu daal moodi :

ku fi ñëw ku ne daal, moo xam si sey àndando walla sey mbooloo; sama mbooloo dacee bare lool, ba sama mbooloo laa ko jàppee, te sama mbooloo kenn ëppalewuma ci, 

mbooloo yépp nak bëggal nanu leen jàmm, bëggal nanu leen muccu; taxaw naa taxawaay woo xamne, te fas yéene bañ cee jóg, ku waxul li nga war a wax it, soo dellusee fi nga may fekk, te moodi jaamu Yàlla ak liggéeyal Sëriñ Tuubaa, te séq ak ñoom li nga xamne moo jëm ci yoonu Sëriñ Tuubaa bii. 

Duma duggu ci lu ma warul a xam walla lu ma warul a wax. Te nak xam naa ko bu baax a baax, waaye boolewuma ko ci sama liggéey. Kon fii laa ci tollu.

Képp koo xamne njariñal Senegaal ak jàmmam a ngi ci loxoom. Yal na ko Yàlla defal ndimbal. Ndax ñum ñépp sunu aajoo ngi ci loolu.

Li ci des nak bëgg naa ñu dimbali ma ci yii, mooy di tuub, di sàkk sarax ak njàngum alxuraan jii.
Fépp fuñu sanc kër Sëriñ Tuubaa, nañu fa yeesal njàngum alxuraan ak xasida, lii daal mooy loo xamni sama yoon a ngi ci, te maa ngi koy soññee bu baax a baax. 

Assalaamaalikum waraxmatulaa wa barakaatuhoo

Fi mu bawoo: Seneweb

Ki ko bind ci Wolof : Diwdiw

Ki ko toppaat : A. M. Ngeer - xibaaryi.com

Kurélu biir réew miy dajale xobi tànneef yi, siiwal na tey àllarba ci ngoon njuréef yees amagum ci tànneefu njiitu réew mi amoon dibéer jii weesu. Nii la séddaloo : Abdulaay Wàdd 34,82%, Maki Sàll 26,57%, Mustafaa Ñas 13,20%. Limu ñi wotee ngi toll ci 2.707.056 (Ñaari milyoη ak juróom-ñaar téeméer ak juróom-ñaar yu teg juróom fukk ak juróom-benn).

Coste: SenewebRadio
Njuréefi tànneef yi bawoo ci ëttub àttewaat bi